فهرست مطالب
عنوان صفحه
چكيده ........................................................................................................................ 1
مقدمه ........................................................................................................................ 2
فصل اول : كليات تحقيق.................................................................................................... 4
1-1 بيان مسئله : ........................................................................................................... 5
1-2 اهميت و ضرورت انجام تحقيق : ................................................................................... 7
1-3 اهداف تحقيق: ........................................................................................................ 8
1-3-1 هدف كلي : ....................................................................................................... 8
1-3-2 اهداف جزئي : ................................................................................................... 8
1-4 سؤالات تحقيق: .......................................................................................................8
1-4-1 فرضيههاي تحقيق : .............................................................................................. 8
1-5 روش اجرا : ..........................................................................................................9
1-5-1 نوع روش تحقيق : ................................................................................................9
1-5-1-1 روش گردآوري اطلاعات : ...................................................................................9
1-5-1-2 روشها و ابزار تجزيهوتحليل دادهها : ...................................................................... 10
1-6 پيشينه تحقيق : ....................................................................................................... 10
1-7 كفر : ................................................................................................................ 12
1-7-1 معناي لغوي : ....................................................................................................13
1-7-2 انكار اصول دين : ..............................................................................................14
1-7-3 معناي اصطلاحي : ............................................................................................. 15
1-7-4 تقابل مفهوم « كفر» با دو مفهوم « ايمان » و « اسلام »: ...................................................16
1-8 ايمان: ................................................................................................................ 16
1-8-1 اسلام : ........................................................................................................... 27
1-8-2 ايمان تصديقي : ...................................................................................................32
1-8-3 ايمان به خدا: ..................................................................................................... 33
1-8-4 ايمان به لقاءالله و آخرت : ....................................................................................... 34
1-8-5 كمترين حد تصديق و معرفت براي ايمان : .................................................................... 37
1-9 نقش ولايت در زندگي : ............................................................................................ 38
1-9-1 خروج از ظلمات به نور : .......................................................................................38
1-9-2 رهايي از نوع محروميت : ..................................................................................... 38
1-9-3 قرار گرفتن در زنجيره و شبكه اولياي الهي: ................................................................. 39
1-9-4 برخورداري از حمايت و نصر : .............................................................................. 39
1-9-5 پيوستن به شبكه ولايت : .........................................................................................40
1-10 نسبت كفر و ايمان : .............................................................................................. 40
1-10-1 نسبت ذكر و ايمان : .......................................................................................... 42
1-10-2 استقرار ايمان در گرايشها : ................................................................................ 43
1-10-3 استقرار ايمان در رفتارها : .................................................................................. 44
1-10-4 استقرار ايمان در موضعگيريها : .......................................................................... 45
1-10-5 استقرار ايمان در روابط با مؤمنين : .........................................................................45
1-10-6 استقرار ايمان در دينداري و طلب روزي : ................................................................45
1-10-7 استقرار ايمان در ابتلائات : ................................................................................. 47
فصل دوم : اقسام كفر از منظر مذاهب خمسه ........................................................................ 50
2-1 معناي قرآني كفر : ............................................................................................... 51
2-2 اقسام كفر از منظر متكلمان : ................................................................................... 56
2-2-1 كفر انكار : .....................................................................................................56
2-2-2 كفر جحود : .................................................................................................... 56
2-2-3 كفر عناد : ...................................................................................................... 56
2-2-4 كفر نفاق : ...................................................................................................... 57
2-3 اقسام كفر در كلام امام صادق (عليهالسلام) : ....................................................................57
2-3-1 كفر جحود : ......................................................................................................57
2-3-2 انكار ربوبيت : ................................................................................................. 57
2-3-3 انكار همراه شناخت : ........................................................................................... 57
2-3-4 كفر عصيان : ................................................................................................... 58
2-3-5 كفر برائت : .....................................................................................................58
2-3-6 كفر نعمت : ....................................................................................................58
2-3-7 كفر مطلق : ....................................................................................................58
2-4 شرك : ............................................................................................................58
2-4-1 فجور : ........................................................................................................ 60
2-4-2 ظلم : ......................................................................................................... 61
2-4-3 اعتداء : ........................................................................................................64
2-4-4 كافر : ........................................................................................................ 66
2-5 اقسام كافران : ...................................................................................................67
2-6 احكام كافر : ..................................................................................................... 67
2-7 وجوه كفر : ....................................................................................................... 68
2-7-1 كفر، برتريجويي است : .......................................................................................69
2-7-2 كفران نعمت : ...................................................................................................69
2-7-3 التزام همهجانبه : ...............................................................................................70
2-7-4 برائت از كفر : ................................................................................................71
2-7- 5 كفر يعني پوشانيدن : .......................................................................................... 74
فصل سوم : شرايط و احكام كفر : ................................................................................... 79
3-1 كفر و كافر از ديدگاه فقهاي شيعه و اهل سنت: ................................................................ 80
3-1-1 ديدگاه اهل سنت : .............................................................................................. 82
3-1-1-1 كفر در فقه حنفي: ........................................................................................... 90
3-1-1-2 آثار مكتوب فقهي درباره الفاظ كفر : ......................................................................... 91
3-1-2 كفريات در زبان فارسي: ..........................................................................................92
3-1-3 معيارهاي تكفير: ....................................................................................................93
3-2 مباحث مربوط به تكفير در سالهاي اخير : ........................................................................94
3-2-1 عبارات كفرآميز فارسي: .......................................................................................... 96
3-2-2 طبقهبندي كفريات زباني : ..........................................................................................96
3-2-3 اتهام تكفير به شيعه : ............................................................................................... 97
3-3 موجبات كفر در قرآن : .............................................................................................. 98
3-3-1 كسي كه بهجاي خدا، غير او را برگزيند و يا براي او شريك قرار دهد: ..................................... 99
3-3-2 انكار قرآن: ........................................................................................................ 99
3-3-3 انكار خدا و رسول: ................................................................................................ 99
3-3-4 انكار معجزات و قيامت : ......................................................................................... 99
3-4 الفاظ كفر و بيايماني در روايات : ..................................................................................... 101
3-4-1 بررسي و تحليل روايات : ............................................................................................ 102
3-5 مرتب و اقسام كفر مخالفان : ........................................................................................... 103
3-5-1 كفر اهل كتاب: .......................................................................................................104
3-5-2 كفر مرتد : .......................................................................................................... 107
3-5-3 ارتداد صحابه : ...................................................................................................... 110
3-5-4 موضع فقهاي شيعه درباره كفر عامه: ............................................................................ 111
3-5-5 فرع انگاري امامت : .............................................................................................. 112
3-5-6 امامت، يك اصل ديني: ........................................................................................... 112
3-6 بررسي و تحليل اقوال فقها : ......................................................................................... 113
3-6-1 امامت به منزله اصل در مذهب : ................................................................................. 115
الف) اصول اسلام و اصول ايمان: ......................................................................................... 116
ب) اصول دين و اصول مذهب : .......................................................................................... 116
3-7 بررسي اقوال قائلين به اصل مذهب بودن امامت : .................................................................. 116
3-7-1 حكم مستضعفان : ................................................................................................. 116
فصل چهارم : نتيجهگيري: ................................................................................................ 118
4-1 نتيجه گيري : ......................................................................................................... 119
4-2 پيشنهادات: ............................................................................................................124
4-3 منابع : ................................................................................................................ 125
چكيده انگليسي : ............................................................................................................130